Temmuz 07 2009

Elektrik nasıl depolanır ?

Etiketler : , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,

elektrikElektriği depolamanın en yaygın olarak kullanılan yöntemi, elektrik enerjisini akü veya pil düzeneklerinde kimyasal enerjiye dönüştürerek saklamak. Aslında bu ve benzer kimyasal süreçlerle, istendiği kadar elektrik enerjisi depolanabilir. Fakat çok pahalı bir yöntem olduğundan, ancak özel uygulamalarda kullanım alanı bulabiliyor. Binlerce amper-saatlik elektrik enerjisi depolayabilmesine rağmen, yine de büyük ölçekli sayılmaz. Farklı bir kimyasal seçenek olarak; örneğin, elektrik suyun elektrolizinde büyük ölçekte kullanılıp, elde edilen hidrojen ve oksijen gazları, gerektiğinde kullanılacak yakıtlar olarak saklanabilir. Bu da görece pahalı olmakla beraber, kentlerdeki hava kirliliğini azaltmak amacıyla hidrojenli arabalar devreye girdiğinde, nükleer santrallar aracılığıyla devreye sokulması düşünülen bir yöntem. Doğaldır ki en iyi çözüm, söz konusu elektrolizi, güneş enerjisiyle elde edilen elektrikle yapabilmek. Fakat, güneş gözesi verimleri halen düşük olduğundan, bu yöntem de şimdilik pahalı.

Enerjinin formunu her değiştirdiğimizde, ek maliyetler doğuyor. Dolayısıyla bir yandan da elektriği, başka bir enerji türüne dönüştürmeksizin, doğrudan depolamanın yöntemleri üzerinde çalışılıyor. Seçeneklerden birisi, süperiletken sarımlara dayalı bir ‘manyetik-dinamik’ yöntem. Elektrik şebekelerinde üretimin talebi aştığı zamanlarda, o anki fazlalık elektriği depolayıp, üretimin yetersiz kalacağı zamanlarda kullanabilmeyi amaçlıyor. Bu yöntemde; büyük miktarlarda enerji taşıyan yüksek gerilimli akımlar, süperiletken bir bobine gönderiliyor. Akım, teorik olarak sıfır dirence sahip bulunan sarımların içerisinde dolaşıp dururken, hiç enerji kaybetmiyor. Akımın taşıdığı enerji bu sırada, bobinin içinde oluşturduğu büyük ölçekli manyetik alanlarda depolanmış oluyor. Gerektiğinde gerilimi düşürülerek, tekrar kullanılabiliyor. Geliştirilme aşamasında

Haziran 22 2009

Biyogaz enerjisi nasıl üretilir ?

Etiketler : , , , , , , , , , , , , , ,

Terimi oluşturan biyo canlı, mas (mass) ise kütle veya yığın, başka bir ifade ile enerji elde edilecek tesise enerji maddesinin yığılıp depo edilmesi gibi anlamlara gelmektedir. Dolayısıyla da bu gibi organik kökenli artıklardan elde edilen enerjiye biyomas enerjisi denir. Bununla birlikte bu konuda dilimizde genellikle biyogaz (canlı gaz) terimi kullanılmaktadır. Gazın, canlısı veya cansızı olamayacağı için terim olarak ya organik gaz ya da biyomas enerji kaynağı şeklinde ifade edilmesi uygun olacaktır. Biyomas kaynakları odun, hayvan ve bitki artıklarıdır. Biyomas, odun, kentsel atıklar, tarımsal artıklar, mısır sapları ve buğday samanları, gibi kaynakları içine alır.

Bunlar elektrik üretimi için diğer enerji kaynaklarının bazılarıdır. Bu kaynaklar kaynatıcılarda kullanılan fosil yakıtların yerine kullanılır. Odun ya da atıkların yanmasıyla oluşan buhar, alışılmış buharlı elektrik santrallerinde kullanılır. Hayvansal gübrenin oksijensiz yani kapalı bir ortamda tepkimeye girmesi ile “biyogaz” üretimi yapılmaktadır. Biyogaz, renksiz, kokusuz, havadan hafif, parlak mavi bir alevle yanan ve bileşimininde organik maddelerin bileşimine bağlı olarak yaklaşık; % 40-70 metan, % 30-60 karbondioksit, % 0-3 hidrojen sülfür ile çok az miktarda azot ve hidrojen bulunan bir gaz karışımdır.

Büyükşehirlerin çöpleri de iyi bir termik kaynaktır. Çöplerin depolanması sonucu elde edilen ve “LONDFİLL” gaz olarak adlandırılan çöp gazı %60 oranında metan içeren önemli bir enerji kaynağıdır. Avrupa’nın birçok ülkesinde kurulu tesisler ile bu kaynak değerlendirilmektedir. İstanbul Büyükşehir Belediyesi şehrin çöplerini kullanarak elektrik üretmektedir. Bir başka termik kaynakta “biyodizel”dir. Biyodizel; kolza (kanola), ayçiçek, soya, aspir gibi yağlı tohum bitkilerinden elde edilen yağların veya hayvansal yağların bir katalizatör eşliğinde kısa zincirli bir alkol ile (metanol ve ya etanol ) reaksiyonu sonucunda açığa çıkan ve yakıt olarak kullanılan bir üründür. Evsel kızartma yağları ve hayvansal yağlar da biyodizel hammaddesi olarak kullanılabilir